
Pierwsze od wielu lat spotkanie szefów dyplomacji Polski i Białorusi, rozmowy o stałej obecności amerykańskich żołnierzy w Polsce, zaproszenie Władimira Putina na szczyt G20 w Stanach Zjednoczonych, stanowisko Iranu wobec wojny z USA, uwolnienie francuskiego obywatela w Azerbejdżanie po zniesieniu sankcji wobec Aliszera Usmanowa, krytyka ONZ ze strony prezydenta Argentyny oraz planów odbudowy Strefy Gazy.
Polska i Białoruś próbują ustabilizować wzajemne relacje
Polska podjęła krok w kierunku odbudowy kontaktów z sąsiednią Białorusią. Jednym z tematów rozmowy ministra spraw zagranicznych Polski Radosława Sikorskiego z jego białoruskim odpowiednikiem Maksymem Ryżenkowem były perspektywy wzajemnych relacji.
Szefowie dyplomacji spotkali się w Stanach Zjednoczonych podczas kolejnej sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ. Według materiału była to pierwsza rozmowa przedstawicieli obu państw na tak wysokim szczeblu od wielu lat.
Najważniejszymi tematami były bezpieczeństwo regionalne oraz sytuacja na polsko-białoruskiej granicy. Według Sikorskiego sytuacja na granicy została w dużej mierze ustabilizowana dzięki budowie zabezpieczeń granicznych przez państwa sąsiadujące z Białorusią.
Polski minister wskazał również na uwolnienie przez białoruskie władze części więźniów politycznych jako jeden z czynników umożliwiających próbę stopniowego odbudowywania kontaktów. Samo spotkanie określił jako zapoznawcze.
Sikorski poinformował także o planowanym otwarciu nowego budynku polskiej ambasady w Mińsku. Według niego może to być jeden z elementów stopniowego odmrażania i poprawy relacji polsko-białoruskich.
Jednocześnie polski minister nie udzielił jednoznacznej odpowiedzi w sprawie uznawania przez polskie władze rządu prezydenta Białorusi Aleksandra Łukaszenki. Stwierdził, że Polska przede wszystkim uznaje państwa.
Polska i USA rozmawiają o stałej obecności amerykańskich wojsk
Prezydenci Polski i Stanów Zjednoczonych, Karol Nawrocki i Donald Trump, mieli rozmawiać o stałej obecności amerykańskich żołnierzy na terytorium Polski.
Szef Biura Polityki Międzynarodowej Kancelarii Prezydenta RP Marcin Przydacz przekazał, że dalsze działania w tej sprawie powinny być prowadzone przez polski rząd.
Możliwość utworzenia stałej amerykańskiej bazy wojskowej w Polsce miała być omawiana podczas spotkania obu prezydentów w USA. Według Przydacza Donald Trump jest pierwszym prezydentem Stanów Zjednoczonych, który otwarcie opowiada się za takim rozwiązaniem.
Teraz, według jego słów, znaczna część pracy ma należeć do Ministerstwa Obrony Narodowej i Wojska Polskiego.
Wcześniej przedstawiciele armii USA odwiedzali potencjalne lokalizacje przyszłej infrastruktury wojskowej. Karol Nawrocki informował również, że strona amerykańska dokonuje obecnie wyboru miejsca dla przyszłych obiektów.
Podczas rozmowy prezydenci poruszyli także kwestie wspólnych inwestycji. Polski prezydent zabiegał u Donalda Trumpa o wsparcie dla amerykańskich firm zainteresowanych lokowaniem swoich przedsięwzięć w Polsce.
Władimir Putin otrzymał zaproszenie na szczyt G20 w USA
Prezydent Rosji Władimir Putin otrzymał zaproszenie do odwiedzenia Stanów Zjednoczonych i udziału w szczycie państw G20.
Zaproszenie dla rosyjskiego przywódcy przekazał sekretarz stanu USA Marco Rubio podczas spotkania z ministrem spraw zagranicznych Rosji Siergiejem Ławrowem w Nowym Jorku.
Chodzi o możliwą wizytę Putina w USA w połowie grudnia. Według Rubio szczyt mógłby być okazją dla rosyjskiego prezydenta do rozmów z innymi światowymi przywódcami.
Podczas spotkania amerykańskiego i rosyjskiego ministra spraw zagranicznych omawiano również relacje dwustronne oraz wojnę na Ukrainie.
Według materiału Rosja i Ukraina miały wyrażać zainteresowanie ograniczonym zawieszeniem broni. Miałoby ono obejmować wstrzymanie wzajemnych ataków na infrastrukturę energetyczną oraz umożliwienie transportu zboża z ukraińskich portów nad Morzem Czarnym.
Siergiej Ławrow podkreślił jednak, że Rosja nie zamierza przerywać walk na czas ewentualnych negocjacji pokojowych. Wyraził obawy, że państwa zachodnie wykorzystałyby taką przerwę do przekazania Ukrainie kolejnych dostaw sprzętu wojskowego.
Marco Rubio z kolei wyraził zaniepokojenie możliwością rozszerzenia się wojny i utraty kontroli nad jej konsekwencjami. Jego zdaniem w innych państwach mogłoby dojść do ataków hybrydowych, sabotażu lub niebezpiecznych nieporozumień.
Prezydent Iranu oskarża USA o terroryzm
Prezydent Iranu Masud Pezeszkian stwierdził, że jego państwo stało się ofiarą terroryzmu ze strony Stanów Zjednoczonych. Zapowiedział również, że Iran nie zamierza ulegać amerykańskiej presji.
Słowa te padły podczas posiedzenia Zgromadzenia Ogólnego ONZ. Irański prezydent stwierdził, że jego państwo zostało zaatakowane przez kraje, które jednocześnie oskarżają Iran o działalność terrorystyczną.
Pezeszkian odniósł się również do cywilnych ofiar amerykańsko-izraelskich ataków na szkołę dla dziewcząt w irańskim mieście Minab.
Mówiąc o groźbach Donalda Trumpa, irański prezydent zapowiedział, że międzynarodowe sankcje nie zmuszą jego kraju do ustępstw. Według niego presja będzie jedynie wzmacniała opór Irańczyków.
Zdaniem Pezeszkiana przyszłe porozumienie pokojowe powinno obejmować zakończenie blokady Cieśniny Ormuz przez amerykańskie wojska. Podkreślił znaczenie tego szlaku transportowego dla międzynarodowej wymiany handlowej.
Irański prezydent zaznaczył również, że jego kraj nie zrezygnuje z cywilnego programu nuklearnego i nie dąży do budowy broni atomowej.
Pezeszkian zarzucił krytykom Iranu stosowanie podwójnych standardów, wskazując na twierdzenia dotyczące posiadania przez Izrael arsenału nuklearnego oraz brak międzynarodowych inspekcji jego obiektów nuklearnych.
Azerbejdżan uwolnił obywatela Francji po zniesieniu sankcji wobec Usmanowa
Azerbejdżan zwolnił z więzienia obywatela Francji Martina Ryana. Według materiału decyzja była częścią porozumienia związanego ze zniesieniem przez Unię Europejską sankcji wobec rosyjskiego oligarchy Aliszera Usmanowa.
Ryan został zatrzymany w grudniu 2023 roku pod zarzutem prowadzenia działalności szpiegowskiej, a następnie skazany na dziesięć lat więzienia.
Prezydent Azerbejdżanu Ilham Alijew podpisał decyzję o jego ułaskawieniu i zwolnieniu z zakładu karnego.
Według informacji zawartych w materiale Baku uzależniało uwolnienie francuskiego obywatela od działań Paryża dotyczących sankcji wobec Usmanowa.
Francja miała przez tydzień blokować poszczególne ograniczenia, aby doprowadzić do wykreślenia Usmanowa z unijnej listy sankcyjnej.
Ostatecznie Usmanow nie znalazł się wśród około 2600 osób fizycznych objętych unijnymi restrykcjami.
Majątek rosyjskiego biznesmena szacowany jest na około 15 miliardów euro. Urodzony w Uzbekistanie Usmanow ma znaczące wpływy biznesowe w Azji Centralnej i na Kaukazie.
Javier Milei krytykuje ONZ
Prezydent Argentyny Javier Milei podczas wystąpienia na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ ostro skrytykował działalność Organizacji Narodów Zjednoczonych.
Według Mileia ONZ jest obecnie organizacją nieprzydatną, która nie realizuje odpowiednio swoich zadań związanych z zapewnieniem globalnego bezpieczeństwa i ochroną praw człowieka.
Argentyński przywódca stwierdził, że państwa członkowskie regularnie przyjmują rezolucje wymierzone w Izrael, a jednocześnie — jego zdaniem — niewystarczająco reagują na islamski terroryzm i prześladowania chrześcijan w Afryce.
Milei wezwał także Wielką Brytanię do wznowienia negocjacji dotyczących statusu Falklandów.
Zdaniem argentyńskiego prezydenta kwestia Falklandów może stać się testem dla ONZ, ponieważ — jak twierdził — istnieje rozbieżność między deklaracjami organizacji a jej działaniami.
Argentyna zarzuca również Wielkiej Brytanii naruszanie rezolucji ONZ, między innymi w związku z poszukiwaniem ropy naftowej na spornych wodach.
Rada Pokoju proponuje 2,45 miliarda dolarów na odbudowę Strefy Gazy
Powołana przez prezydenta USA Donalda Trumpa Rada Pokoju przedstawiła plany odbudowy Strefy Gazy.
Na pierwsze sześć miesięcy przewidziano około 2,45 miliarda dolarów. Całkowite potrzeby finansowe związane z odbudową palestyńskiego terytorium mają być jednak znacznie większe.
Pierwsze etapy prac obejmowałyby budowę tymczasowej infrastruktury, usuwanie gruzów oraz odbudowę szpitali.
Instytucja powołana przez prezydenta USA chce również rozmieścić w Strefie Gazy międzynarodowe siły bezpieczeństwa.
Były premier Wielkiej Brytanii Tony Blair stwierdził, że palestyńskie terytorium potrzebuje nie sloganów, lecz praktycznych rozwiązań swoich problemów.
Według danych zawartych w materiale pełna odbudowa Strefy Gazy wymagałaby w krótkiej perspektywie około 35,2 miliarda dolarów, a w ciągu kolejnych dziesięciu lat — niemal 71,5 miliarda dolarów.
Materiał wskazuje również, że w ciągu ostatniego roku większość założeń porozumienia pokojowego między Izraelem a palestyńskim Hamasem nie została zrealizowana.
Według przytoczonych danych Izrael nadal kontroluje około 60% terytorium Strefy Gazy, a większość Palestyńczyków nadal mieszka w obozowiskach lub wśród ruin swoich domów.
Źródło: Kanał Otwarty