Komisja Europejska rozważa wszczęcie procedury wobec Polski za utrzymywanie zakazu importu ukraińskich produktów rolnych, podczas gdy obecność amerykańskich wojsk w Europie zależy od rozmów dotyczących Grenlandii i Iranu. Równolegle Centralne Biuro Antykorupcyjne zabezpiecza dokumentację w warszawskim szpitalu, Parlament Europejski debatuje nad prawem firm technologicznych do skanowania prywatnych wiadomości, Włochy naciskają na Brukselę w sprawie złagodzenia polityki klimatycznej, Afryka zmaga się z najszybciej rozprzestrzeniającą się epidemią Eboli w historii, a niemiecki koncern Volkswagen szykuje rekordowe zwolnienia. Przegląd najważniejszych wydarzeń dnia — w programie „Układ poranny” prowadzonym przez Michała Ziomka.
Bruksela grozi Warszawie sankcjami za embargo rolne
Komisja Europejska rozważa otwarcie procedury o naruszenie prawa unijnego wobec Polski — z powodu utrzymywania zakazu importu części produktów rolnych z Ukrainy. Rzecznik Komisji Europejskiej Olof Gill potwierdził, że taki krok ze strony unijnego organu wykonawczego jest realny.
Oprócz Polski podobne ograniczenia obowiązują nadal na Słowacji i na Węgrzech. W Brukseli podkreślają, że państwa członkowskie nie mają prawa podejmować takich decyzji jednostronnie.
Ograniczenia wprowadzono cztery lata temu — po tym, jak otwarcie rynku europejskiego na tańsze produkty z Ukrainy uderzyło w dochody lokalnych rolników. Na razie Komisja Europejska powstrzymuje się od sankcji i prowadzi rozmowy ze wszystkimi trzema krajami, licząc na rezygnację z jednostronnego embarga.
Interesy rolników miała zabezpieczać zeszłoroczna umowa handlowa z Ukrainą, przewidująca limity importu wybranych produktów rolnych. Polski rząd argumentuje jednak, że sytuacja z lat 2022–2023 pokazała, iż mechanizmy ochronne przewidziane w umowie są niewystarczające, dlatego embargo powinno pozostać w mocy.
Grenlandia i Iran zadecydują o liczbie amerykańskich wojsk w Europie
Przyszłość amerykańskiej obecności wojskowej w Europie zależy od dwóch kwestii — Grenlandii i Iranu. Poinformował o tym prezydent Donald Trump po powrocie ze szczytu NATO w Turcji, licząc na wsparcie europejskich sojuszników.
Trumpowi zależy na porozumieniu w sprawie statusu duńskiego terytorium autonomicznego — wyspa ma strategiczne znaczenie dla amerykańskich interesów bezpieczeństwa. Jeśli chodzi o Iran, amerykański przywódca przyznał, że jest rozczarowany brakiem wystarczającego wsparcia ze strony partnerów z NATO podczas niedawnego konfliktu, choć zaznaczył, że obecnie sojusznicy deklarują gotowość pomocy, między innymi w rozminowywaniu Cieśniny Ormuz.
Zmienił się także ton Trumpa wobec Hiszpanii — mimo wcześniejszych gróźb zerwania relacji handlowych, tym razem pochwalił Madryt za hojność. Ogółem, zdaniem prezydenta USA, tureckie szczyty NATO pokazały jedność sojuszu i odpowiadały amerykańskim interesom.
CBA zabezpiecza dokumenty w warszawskim Szpitalu Południowym
Funkcjonariusze Centralnego Biura Antykorupcyjnego przeprowadzili zabezpieczenie dokumentacji w Szpitalu Południowym w Warszawie, a także w biurze ratusza stolicy oraz w Urzędzie Dzielnicy Warszawa-Ursus. Materiały zabezpieczono na polecenie prokuratury okręgowej.
Rzecznik koordynatora służb specjalnych Jacek Dobrzyński poinformował, że na obecnym etapie szczegółów śledztwa nie można ujawniać. Wiadomo, że dotyczy ono możliwych mechanizmów korupcyjnych, nieprawidłowości przy kwalifikacji pacjentów, a także przypadków braku poszanowania dla zwłok w prosektorium placówki.
Skandal związany z zawyżonymi wypłatami dla lekarza Davida Kacprzyka skłonił Ministerstwo Zdrowia do zapowiedzi reformy wynagrodzeń personelu medycznego — z górną stawką 240 złotych brutto za godzinę.
Parlament Europejski otwiera drogę do skanowania prywatnych wiadomości
Parlament Europejski poparł projekt ustawy, który pozwoli firmom technologicznym skanować korespondencję użytkowników komunikatorów w celu wykrywania materiałów związanych z wykorzystywaniem seksualnym dzieci. Dokument trafi teraz do państw członkowskich UE, które będą miały kilka miesięcy na wniesienie poprawek.
Chodzi o to, że prywatna komunikacja w mediach społecznościowych i komunikatorach będzie mogła być teoretycznie sprawdzana w najbliższych latach. Opinie są podzielone: zwolennicy podkreślają potrzebę ochrony dzieci, przeciwnicy ostrzegają przed ryzykiem nadużyć i nadmiernej inwigilacji.
Osobną dyskusję wywołała poprawka dotycząca wyłączenia z obowiązku skanowania komunikatorów z szyfrowaniem end-to-end, takich jak Signal czy WhatsApp.
Włochy przewodzą buntowi przeciwko „zielonemu” kursowi nowego budżetu UE
Grupa krajów pod przewodnictwem Włoch domaga się złagodzenia wymogów klimatycznych w nowym okresie budżetowym Unii Europejskiej. Chodzi o wykorzystanie około 2 bilionów euro — państwa chcą wykreślenia zapisów wiążących wydatki z przestrzeganiem norm środowiskowych.
Zdaniem części rządów takie ograniczenia pozbawią niektóre gałęzie gospodarki finansowania i utrudnią konkurencję z firmami z Chin i USA. Premier Włoch Giorgia Meloni podkreśla, że Europa nie powinna sama hamować rozwoju własnego sektora przemysłowego.
Komisja Europejska częściowo uwzględniła już te postulaty — między innymi w zakresie wydatków obronnych i innych priorytetowych obszarów — jednak Rzym nadal nie jest usatysfakcjonowany. Z kolei kraje północnej Europy sprzeciwiają się jakiemukolwiek osłabieniu działań klimatycznych.
Ebola rozprzestrzenia się w rekordowym tempie: ponad 600 ofiar
Afrykańskie Centra Kontroli i Zapobiegania Chorobom ostrzegają przed największą w historii epidemią wirusa Ebola. Choroba pochłonęła już ponad 600 istnień ludzkich.
Według danych Światowej Organizacji Zdrowia, tylko w ciągu ostatnich trzech dni zmarło kolejnych 100 osób. W Demokratycznej Republice Konga odnotowano 1759 przypadków zakażenia, przy śmiertelności na poziomie 34%. W Ugandzie potwierdzono kolejnych 20 przypadków.
Eksperci nazywają to najszybszym rozprzestrzenianiem się wirusa w historii. Za epidemię odpowiada nowy szczep — Ebola Bundibugio. Skutecznej szczepionki ani leku wciąż nie opracowano, choć trwają już badania kliniczne. Władze Kinszasy próbują zwiększyć liczbę łóżek szpitalnych z 700 do 1000, przeprowadzając codziennie około 2000 testów.
Volkswagen szykuje rekordowe zwolnienia
Niemiecki koncern Volkswagen planuje największe zwolnienia w historii światowej motoryzacji, co może doprowadzić do poważnego konfliktu z załogą. Prezes zarządu firmy Oliver Blume przygotowuje redukcję zatrudnienia w zakładach na całym świecie.
Pracę może stracić nawet 16 tysięcy osób — to 16% całego personelu firmy liczącego 630 tysięcy pracowników. Planowane jest również zamknięcie trzech fabryk Volkswagena oraz jednej fabryki marki Audi. Związki zawodowe przygotowują już akcje protestacyjne, domagając się innego podejścia do restrukturyzacji.
Rozważanych jest kilka scenariuszy: zamknięcie od razu czterech zakładów, głębsza reorganizacja struktury korporacyjnej lub przeniesienie produkcji przeznaczonej na rynek chiński do niemieckich fabryk. Dyskutowana jest też możliwość wykorzystania mocy koncernu do produkcji sprzętu wojskowego w ramach modernizacji Bundeswehry.
Źródło: Kanał Otwarty